Web API چیست؟

Web API چیست، آموزش Web API،‌ وب API چیست، مثال Web API 1404/9/11
نویسنده: مدرس بهمن آبادی

Web API چیست؟

web api چیست

مقدمه

Web API یا رابط برنامه‌نویسی کاربردی تحت وب، مجموعه‌ای از مسیرها (Endpoints) و قواعد ارتباطی است که این امکان را فراهم می‌کند تا برنامه‌ها، سرویس‌ها یا دستگاه‌های مختلف بتوانند از طریق اینترنت با یکدیگر تبادل داده داشته باشند.
به زبان ساده، Web API پلی است که بین کلاینت (مثل وب‌سایت، موبایل، نرم‌افزار دسکتاپ) و سرور ارتباط برقرار می‌کند و داده‌ها را در قالب استانداردهایی مانند JSON یا XML منتقل می‌نماید.

هدف Web API

هدف اصلی Web API فراهم‌کردن یک لایه ارتباطی مستقل است تا هر نوع برنامه‌ای بتواند بدون وابستگی به زبان یا پلتفرم، به داده‌ها یا امکانات سرور دسترسی پیدا کند.

چند هدف کلیدی:

  • ایجاد ارتباط ساده و استاندارد بین سیستم‌ها

  • جدا کردن منطق نمایش (Front-end) از منطق پردازش (Back-end)

  • امکان توسعه اپلیکیشن‌ها روی پلتفرم‌های مختلف

  • ارائه داده‌ها و سرویس‌ها به شکل قابل اتکا و ایمن

Web API چگونه کار می‌کند؟

ساختار کار Web API معمولاً مبتنی بر معماری REST است.
در این معماری:

  • کلاینت درخواست (Request) ارسال می‌کند،

  • سرور درخواست را پردازش کرده،

  • و یک پاسخ (Response) در قالب JSON یا XML برمی‌گرداند.

نمونهٔ سادهٔ یک درخواست:

GET https://example.com/api/products

پاسخ JSON:

[
  { "id": 1, "name": "Laptop" },
  { "id": 2, "name": "Keyboard" }
]

مزایای Web API (آموزش Web API)

۱) زبان‌-و-پلتفرم مستقل

هر برنامه‌ای با هر زبان برنامه‌نویسی (C#, JavaScript, Python, Java و...) می‌تواند از API استفاده کند.

۲) سرعت بالا و سبک بودن

به‌خاطر انتقال داده در قالب JSON، Web API بسیار سبک و سریع است.

۳) مناسب برای موبایل و SPA

برای اپلیکیشن‌های موبایل و وب‌های مدرن مثل React, Vue, Angular بهترین گزینه است.

۴) جداسازی لایه‌ها

Web API باعث می‌شود Front-end و Back-end مستقل از هم توسعه یابند و نگهداری سیستم ساده‌تر شود.

۵) قابلیت مقیاس‌پذیری

می‌توان Web API را روی چند سرور یا سرویس ابری اجرا کرد بدون اینکه تغییری در کلاینت‌ها لازم باشد.

۶) امنیت قابل مدیریت

امکان رمزنگاری، احراز هویت و کنترل دسترسی با استانداردهایی مثل:

  • JWT

  • OAuth2

  • API Key

ویژگی‌های Web API

  • استفاده از HTTP Methods مانند GET، POST، PUT، DELETE

  • انتقال داده به‌صورت JSON یا XML

  • پشتیبانی از نسخه‌بندی (Versioning)

  • قابلیت دیباگ و تست با ابزارهایی مثل Postman یا Swagger

  • قابل استفاده در هر نوع پلتفرم (موبایل، وب، دسکتاپ)

  • ساختار ساده اما بسیار قدرتمند

چرا Web API مهم است؟

زیرا تقریباً تمام سرویس‌های مدرن مانند:

  • شبکه‌های اجتماعی

  • بانک‌ها

  • فروشگاه‌های اینترنتی

  • پیام‌رسان‌ها

  • سیستم‌های گزارش‌گیری

  • سرویس‌های پرداخت

همگی از API استفاده می‌کنند تا داده‌ها را برای برنامه‌های دیگر قابل استفاده کنند.

به‌عبارت دیگر:
** Web API قلب تپندهٔ ارتباطات نرم‌افزارهای امروزی است.**

Web API در دنیای واقعی

چند مثال رایج:

  • پرداخت با زرین‌پال: ارسال مبلغ → دریافت نتیجه

  • نمایش وضعیت هوا: ارسال نام شهر → دریافت اطلاعات

  • ثبت‌نام کاربر: ارسال اطلاعات → ذخیره در دیتابیس

  • دریافت محصولات فروشگاه: درخواست → پاسخ JSON

این‌ها همان Web API هستند که پشت صحنه کار می‌کنند.

مثال ساخت یک Web API ساده در سی‌شارپ

۱. ساخت یک کنترلر ساده

در ASP.NET Core، هر API از طریق یک کنترلر ارائه می‌شود.
در مثال زیر یک API برای مدیریت محصولات ایجاد می‌کنیم.

using Microsoft.AspNetCore.Mvc;
using System.Collections.Generic;

namespace MyApi.Controllers
{
    [ApiController]
    [Route("api/[controller]")]
    public class ProductController : ControllerBase
    {
        private static readonly List<Product> Products = new()
        {
            new Product { Id = 1, Name = "Laptop", Price = 30000 },
            new Product { Id = 2, Name = "Mouse", Price = 300 }
        };

        // دریافت همه محصولات
        [HttpGet]
        public IActionResult GetAll()
        {
            return Ok(Products);
        }

        // دریافت محصول بر اساس شناسه
        [HttpGet("{id}")]
        public IActionResult GetById(int id)
        {
            var product = Products.Find(x => x.Id == id);
            if (product == null)
                return NotFound();

            return Ok(product);
        }

        // افزودن محصول جدید
        [HttpPost]
        public IActionResult Add(Product newProduct)
        {
            Products.Add(newProduct);
            return CreatedAtAction(nameof(GetById), new { id = newProduct.Id }, newProduct);
        }
    }

    // مدل داده‌ای محصول
    public class Product
    {
        public int Id { get; set; }
        public string Name { get; set; }
        public int Price { get; set; }
    }
}

۲. ساختار API

این کنترلر سه مسیر (Endpoint) ارائه می‌دهد:

✔ دریافت همه محصولات

GET /api/product
✔ دریافت محصول بر اساس ID

GET /api/product/1

✔ افزودن محصول جدید

POST /api/product
Content-Type: application/json
{
  "id": 3,
  "name": "Keyboard",
  "price": 500
}

۳. نتیجه

با اجرای پروژه، این API آماده استفاده توسط:

  • اپلیکیشن‌های موبایل

  • وب‌سایت‌ها

  • برنامه‌های دسکتاپ

  • ابزارهایی مثل Postman یا Swagger

خواهد بود.

جمع‌بندی

دردوره برنامه نویسی وب آموزش کامل برنامه نویسی وب و Web API را توسط مهندس بهمن آبادی را مشاهده نمایید.

Web API یک فناوری حیاتی برای ارتباط بین برنامه‌ها در دنیای اینترنت است. این مفهوم به توسعه‌دهندگان اجازه می‌دهد اپلیکیشن‌هایی سریع، قابل گسترش، مستقل از پلتفرم و ایمن بسازند. با رشد روزافزون وب و موبایل، Web API تقریباً در همه پروژه‌های مدرن یک جزء ضروری به حساب می‌آید.

مقالات مرتبط:

آموزش کامل استفاده از پکیج QuestPDF برای تولید خروجی PDF در پروژه‌های Web API

پیاده‌سازی خروجی اکسل در پروژه‌ Web API با استفاده از پکیج EPPlus

منابع

  • Microsoft Docs – Web API

  • Mozilla Developer Network (MDN) – API Concepts

  • Restfulapi.net – REST API Guide

  • Google Developers – API Design Principles